
Tarım ve hayvancılık sektöründe üretimi güçlendirmeye yönelik yeni bir adım atıldı. Küçük ölçekli yetiştiricileri merkeze alan gelir garantili besicilik modeli, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından devreye alındı. Program kapsamında Et ve Süt Kurumu (ESK) üzerinden temin edilen 108 bin baş besilik sığır, küçük üreticilere uygun koşullarla dağıtılacak.
Modelin temel hedefi, hem canlı hayvan varlığını artırmak hem de kırmızı et arz güvenliğini güçlendirerek piyasada istikrar sağlamak olarak açıklandı.
Küçük Aile İşletmelerine Öncelik Veren Dağıtım Sistemi
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, uygulamanın özellikle küçük aile işletmelerini desteklemek üzere tasarlandığını belirtti. ESK ile Türkiye Kırmızı Et Üreticileri Merkez Birliği (TÜKETBİR) arasında yapılan protokol kapsamında hayata geçirilen sistemle, üreticilere 200 başın altındaki kapasiteye sahip işletmeler öncelikli olacak şekilde dağıtım yapılacak.
Bu kapsamda belirlenen üreticilere, ortalama 30 baş besilik hayvan verilecek. Başvuru süreci il ve ilçe tarım müdürlükleri üzerinden elektronik ortamda alınırken, hak sahipleri puanlama sistemiyle belirlendi. Böylece 3.600 besicinin programa dahil edildiği açıklandı.
Programın en dikkat çeken yönlerinden biri, üreticilere sağlanan fiyat avantajı oldu. Küçük ölçekli besiciler, hayvanları büyük işletmelere kıyasla kilogram başına yüzde 26 daha düşük maliyetle temin edebilecek.
Yetkililer, tüm sürecin önceden belirlenen kriterlere göre yürütüldüğünü ve dağıtımda şeffaflık ile izlenebilirliğin esas alındığını vurguladı. Bu sayede hem fırsat eşitliğinin sağlandığı hem de üretici seçiminin objektif kriterlere dayandırıldığı ifade edildi.
Geri Alım Garantisiyle Güvence Altına Alınan Üretim
Modelin en kritik aşamasını ise geri alım sistemi oluşturuyor. Besiciler, teslim aldıkları hayvanları en az 4 ay, en fazla 9 ay besledikten sonra yeniden ESK'ye satacak.
Bu süreçte hayvanlar, sözleşmede belirlenen ve üreticinin kârını garanti altına alan fiyat üzerinden geri alınacak. Ayrıca geri alım fiyatlarının her ay enflasyona endeksli olarak güncellenecek olması, üreticiyi piyasa dalgalanmalarına karşı koruyacak.
Bu yapı sayesinde küçük üreticinin gelirini önceden öngörebilmesi ve sürdürülebilir bir üretim döngüsüne dahil olması hedefleniyor.
Bakanlık tarafından yapılan değerlendirmelerde, sistemin sadece üreticiyi değil, aynı zamanda tüketiciyi de korumayı amaçladığı belirtildi. ESK'nin besi sonunda elde edeceği et ürünleriyle piyasada dengeleyici bir rol üstleneceği, böylece kırmızı et fiyatlarında istikrarın destekleneceği ifade edildi.
Modelin aynı zamanda küçük işletmelerin mevcut ahır kapasitesini daha verimli kullanmasına imkân tanıyacağı ve üretimde süreklilik oluşturacağı vurgulandı.
Başvurular ve Sürecin Takibi
Projeye ilişkin tüm süreçlerin TÜKETBİR koordinasyonunda yürütüleceği belirtilirken, detaylı duyuruların Et ve Süt Kurumu'nun resmi kanalları üzerinden paylaşılacağı açıklandı.