İran'a saldırı piyasaları nasıl etkileyecek?

İsrail ve ABD'nin İran'a başlattığı saldırı piyasaları karıştırdı. Bölgedeki askeri hareketlilik küresel piyasalarda jeopolitik risk algısını artırırken, enerji piyasalarında arz güvenliğine yönelik endişeler fiyatları yukarı yönlü destekliyor.

Petrol fiyatları, Şubat'ın son işlem gününü yaklaşık yüzde 3 artışla 73.12 dolardan kapatarak Haziran 2025’ten bu yana en yüksek seviyesine çıktı. Batı Teksas türü ham petrolün (WTI) varili ise yüzde 2.7 yükselişle yaklaşık 67.22 dolardan işlem gördü.

Bölgede gerilimin tırmanması halinde enerji piyasalarında oynaklığın artabileceği öngörülürken, uzmanlar ABD yönetiminin düşük petrol fiyatlarını destekleyen politika yaklaşımı nedeniyle İran'a yönelik olası bir askeri müdahalenin küresel piyasalarda kalıcı ve yüksek fiyat baskısı oluşturma riskini göze alamayacağını belirtiyor.

PETROLDE YÜZDE 10'LUK ARTIŞ BEKLENTİSİ

Analistler, petroldeki fiyat artışlarının kalıcı olmasını beklemiyor. Uluslararası veri şirketi Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, "ABD yönetiminin, istihdam ve tüketici harcamaları üzerindeki olası baskılar nedeniyle petrol fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde seyrettiği bir piyasa ortamını göze alacağını düşünmüyorum" dedi.

Rizvi, piyasalardaki şok etkisinin saldırının şiddeti ve kapsamına bağlı olacağını ifade ederek, "Petrol fiyatlarındaki artış, enerji altyapısının hedef alınıp alınmamasına bağlı olacak. ABD'nin enerji altyapısını hedef almaktan kaçınacağını düşünüyorum. Ancak bu durumda bile petrol fiyatlarında yaklaşık yüzde 10’luk bir artış görülebilir" ifadelerini kullandı.

Saldırının sınırlı kalması halinde, pazartesi günü petrol fiyatlarında düşüş görülebileceğini de aktaran Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, "Küresel hisse senetlerindeki satış baskısı da saldırının niteliği ve şiddetine bağlı olacaktır. Piyasaların önemli bir kısmı zaten olası bir saldırıyı fiyatlıyor. Bu nedenle sert bir dalgalanma için beklenenden daha büyük bir tırmanış gerekir. Bununla birlikte, önümüzdeki günlerde belirsizlik nedeniyle küresel piyasalarda satış baskısı görülebilir" öngörüsünü paylaştı.

ALTIN İÇİN 6 BİN 500 DOLAR UYARISI

Rizvi, Hürmüz Boğazı'nın kapanması halinde fiyatların sert yükselebileceğine işaret ederek, "Hürmüz Boğazı'nın kapanması durumunda petrol fiyatları varil başına 150 dolara kadar çıkabilir, küresel büyüme yaklaşık yüzde 1.5 baskı altında kalabilir, altın fiyatları 6 bin 500 doların üzerine yükselebilir ve ABD enflasyonu yeniden yüzde 4.5 seviyesine yaklaşabilir" ifadelerini kullandı.

Orta Doğu'da uzun süreli bir çatışmanın en çok gelişmekte olan piyasaları etkileyeceğini de vurgulayan Rizvi, "Gelişmekte olan ülkelerde enerji bağımlılığı bazı durumlarda yüzde 80-95 seviyelerine ulaşıyor. Bu tablo, gıda enflasyonu ve yaşam maliyeti krizini daha da derinleştirebilir. Çatışmanın diğer bölgesel aktörleri kapsayacak şekilde genişlemesi, piyasalar bölgesel savaş riskini fiyatlamaya başlayabilir" değerlendirmesinde bulundu.