Bakan Gürlek duyurdu: 15 yaş altı sosyal medyaya e-Devlet doğrulama koduyla girecek

Adalet Bakanı Akın Gürlek, yargıdaki işlem süresini kısaltmak amacıyla boşanma davalarında köklü bir değişikliğe gidileceğini açıkladı. Bakan Gürlek, yeni düzenlemeyle birlikte eğer hâkim, çiftler arasındaki evlilik birliğinin temelinden sarsıldığına ve devam edemeyeceğine kanaat getirirse, diğer yan süreçlerin tamamlanmasını beklemeden doğrudan boşanma kararı verebileceğini belirtti. 15 yaş altı sosyal medya düzenlemesiyle ilgili de konuşan Gürlek, "Sosyal medya hesabı kullanmak isteyen kişi TC kimlik numarası ile girecek. e-Devlet'ten üzerinden doğrulama kodu alınacak ve bununla sosyal medyaya girilecek." ifadelerini kullandı.

Adalet Bakanı Akın Gürlek'in açıklamalarından satır başları şu şekilde:

86 milyonun Adalet Bakanıyım. Toplumu yaralayan bazı olaylar var. Bazı simge isimler var. Gülistan Doku, Rojin Kabaiş gibi. Başsavcımız 2025 yılında hareketlenme olduğunu söyledi. 2025 yılında ihbar geliyor. Gizli tanık dinleniyor. Yeni delil var.

Tanığın anlattığıyla deliller örtüşüyor. Mezar yerini söyledi. Oradan da örnek alındı. Silah da beraberinde gömülmüş. Silah toprakta oksitlenme yapıyor. Tanığın anlattığı ile deliller örtüşünde rapor oluşturuluyor. Soruşturma aşamasında itirafçılar da oluyor. Polis memurunun vali ile ilgili söyledikleri de dosyaya girdi. Evre evre gelişen bir şey var. Kırmızı bülten çıkardık Umut Altaş'la birlikte. Abisini ve avukatına beyanlarda bulundu. Ama bizzat beyanlarda bulunması lazım.

KIRMIZI BÜLTEN KARARI

Kızcağımızın bir mezarı var ise onu ortaya çıkarmak tek amacımız. Ailenin de gidip dua etmesini istiyoruz. Tek isteğimiz bu. Bir de suçluların cezasını alması. Hukukta 'siyasetçiye, valiye, belediye başkanına' bakılmaz. Savcılık ince bir işlik yaptı. Özel bir ekipte kuruldu. Gizli tanığın beyanıyla deliller örtüşüyor. Gerçekten gizli tanığın söylediği yerde ceset varmış. 'Ceset yoksa cinayet yoktur' diye bir algı var. Böyle bir şey yok. Buna dair birçok karar var. 2 delil var. Sim kartın aileden alınarak özel siber polisine gönderilerek verilerin silinmesi ve hastane kayıtların silinmesi var. Delilleri karartma suç isnattı olur herhalde. Bizim ceza işleri genel müdürlüğümüz var. Bir ekip kurduk. Soruşturmayı başsavcılık yapar. Dosyalara bu ekipteki arkadaşlar farklı bir gözle bakıyor. Elbette soruşturmayı yapan ilgili savcılık. Biz soruşturma makamı değiliz. Savcılığın yerine geçip karar teyit etmiyoruz. Bizim özel ekibimiz sadece teknik bilgi veriyor. Tekrar altını çizmek istiyorum. Soruşturmayı biz yürütmüyoruz. Umut Altaş yasal yolla ABD'ye gidiyor ve oturum alıyor. Umut Altaş hakkında kırmızı bülten çıkardık ve iade talebinde bulunduk. Umut Altaş, Gülistan ile arkadaş.

ESKİ TUNCELİ VALİSİ TUTUKLANDI

Kamu görevlileri bakımından bir yargılama soruşturma usulü var. Kaymakam ve valiler hakkında soruşturma yapma makamı, suç yerine en yakın ağır ceza merkezinin bulunduğu başsavcılık. Burada suç yeri Tunceli biliyorsunuz. Tunceli'ye en yakın ağır ceza merkezi Erzurum olduğu için Erzurum başsavcılığı tarafından yapılıyor. Bu kanunda yazan bir madde özel bir düzenleme.

İBB 'YOLSUZLUK' DAVASI

Şimdi şöyle, orada bir yargılama yapılıyor biliyorsunuz. 407 kişi hakkında, 407 sanık hakkında iddianame kabul edildiği için artık sanıklar hakkında yargılama aşaması başladı. Mahkeme yargılama yapıyor. Bildiğim kadarıyla da belirli bir aşamaya geldi. Yani orada tabii ben soruşturma aşamasında görev yaptım. Başsavcıydım, iddianameyi düzenledim. Biz görevimizi yaptık. Artık dava yargılama aşamasına geçti. Bu, mahkemenin takdiridir.

Şimdi şunu ayırmamız lazım: Burada mahkeme, maddi delillere göre ve vicdani kanaatine göre karar verir. Burada hatırladığım kadarıyla 143 eylem hakkında isnat yapılmıştı. Elbette mahkeme şu an sanıkların savunmalarını alıyor, avukatların beyanlarını alıyor. Daha sonra tanık beyanlarını alacak. Eğer soruşturmanın genişletilmesi talebi varsa, avukatların o konudaki beyanlarını alacak. Daha sonra iddia makamına söz veriliyor. Yani burada bir yargılama usulü var.

"MAHKEME SALONLARINDA SİYASET YAPILMAMALI"

Ama ben tekrar altını çizmek istiyorum: Mahkeme salonlarında kesinlikle siyaset yapılmaması gerekir. Benim de önemli davalara bakmak nasip oldu. Mahkeme salonları siyaset arenası değildir. Orada yargılama faaliyeti yapılır; savunma alınır, deliller tartışılır. Herkes delillere karşı söz alır. Tanıklara soru sorulur. Mahkemenin aklına takılan bir şey varsa bunların açıklattırılması istenir. Bu nedenle mahkeme salonlarında özellikle dikkatli olmamız gerekir.

Burada savunma yapılır, deliller tartışılır. Mahkeme salonlarında hâkim olunması gerekir. Hâkimler de kesinlikle buradaki siyasi tartışmalara göre karar vermezler. Delillere göre karar verirler. Yani mahkemeler Türk milleti adına yargılama yaparlar ve hâkimler vicdani kanaatlerine göre karar verir. Ben burada özellikle kurumlarımızın, mahkemelerimizin bu şekilde yıpratılmamasını, bir siyasi tartışma alanına dönüştürülmemesini vurgulamak istiyorum.

UZUN SÜREN DAVALAR

Özellikle kamuoyunda bazı davaların uzunluğu tartışılıyor. Elbette boşanma davaları var, kira davaları var; bunlar uzun davalar. Şimdi burada bir de Yargılama Etkinliği Büromuz var. Yargılama Etkinliği Büromuz şu, çok önemli: Özellikle hâkim arkadaşlarımızın hepsinin dosyalarla özveriyle çalıştığını düşünüyoruz ama bazen maalesef hâkim arkadaşlarımız dosyayı sarkıtabiliyor. Yani süresinde karar vermesi gerekirken o süreyi uzatabiliyor.

Aslında hangi davanın ne kadar sürede karara bağlanacağı bizde belli. Hedef süre var. Ne demek? Bir kira davası 6 ayda karara bağlanacak. Bunu bütün hâkimlerimiz bilir. Şimdi buradan hedef süre neden aşılıyor? Aşılıyor, işte buna bakmamız lazım. Eğer hâkimin şahsından kaynaklanan bir hedef süre aşımı varsa, burada elbette hâkim hakkında gerekli işlemleri yapacağız. Yani kusura bakma, sen dosyayla çalışmak zorundasın.

Eğer burada hâkimin şahsından kaynaklanmayan, sistemden kaynaklanan, mevzuat düzenlemesi gerektiren bir şey varsa biz onu yapacağız. Ya da iş yoğunluğu vardır; mesela bir aile mahkemesi bu işin altından kalkamıyordur. Çok fazla dosya birikmiştir. Biz bunu sistemden görüp yeni bir aile mahkemesi kuracağız.

"BOŞANMA DAVALARINDA ÖNEMLİ DEĞİŞİKLİKLER YAPACAĞIZ"

Özellikle daha önce “Alo Adalet” demiştik. Bu, Yargılama Etkinliği Bürosu ile birlikte yargılamanın hızlandırılmasını sağlıyor. Vatandaş, Alo Adalet ile dosyasının ne aşamada olduğunu bilecek. Örneğin bir vatandaş aile mahkemesinde nafaka davası açmış, 8 ay olmuş ve arıyor. Biz diyoruz ki yargılama makul sürede devam ediyor. Ama eğer makul süre aşılmışsa, vatandaşa dosyanın hangi aşamada olduğunu ayrıca bildireceğiz. Bu, vatandaş açısından önemli bir muhataplık sağlayacak.

Bazı davaların uzun sürdüğünü özellikle tespit ettik. Boşanma davaları bunların başında geliyor. Ortalama bir çekişmeli boşanma davası; ilk derece, bölge adliye mahkemesi ve Yargıtay süreçleri dahil edildiğinde yaklaşık 1300 gün sürüyor.

Bununla ilgili üzerinde çalıştığımız büyük bir düzenleme paketi var, 12. paket. Burada boşanma konusunda önemli değişiklikler yapacağız. Hâkimlere takdir yetkisi tanıyacağız. Eğer hâkim, taraflar arasında evlilik birliğinin artık devam edemeyeceğine kanaat getirirse doğrudan boşanma kararı verebilecek. Ancak velayet, nafaka, vesayet gibi konular ayrı davalar olarak devam edecek.

YASA DIŞI BAHİS, SANAL KUMAR VE UYUŞTURUCU SORUŞTURMALARI

Yasa dışı bahis, sanal kumar ve uyuşturucu kanayan yaramız. Bu konularda sonuna kadar gidilecek. Şubat ve Mart ayı içerisinde bin 516 tane operasyon yapıldı. 15 bin 306 şüpheli hakkında işlem yapıldı. 4 bin 873 şüpheli tutuklandı. Yasa dışı bahis suç değil kabahat. Bir düzenleme yapılmalı. Suça dönüştürülmesi lazım. Ceza verilmesi lazım. Oynayan için suç değil ama yer sağlayan oynatan için suç. Bunların sistemlerini öğrendik. Yöntemleri var. Şuan oynayana sadece para cezası veriliyor.

"SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUKLAR" MESELESİ

Sokak çeteleri ile ilgili çalışmalar yapıldı. Operasyonlar yapılıyor. Suça sürüklenen çocuklar var. Mecliste komisyon kuruldu. Mağdur ailelerle de toplantı yaptım. Suça sürüklenen çocuklarda verilen cezalarda vicdanların yaralandığını gördük. Bu cezalara artıracağız. Çocukları kullananlar hakkındaki cezalar da artırıldı. Suça sürüklenen çocuk hakkındaki cezalar artırılacak.

OKUL BASKINLARI: ÇOCUK PSİKOLOĞA GÖTÜRÜLMEMİŞ

Kahramanmaraş'taki olayda baba tutuklandı. Anne de sorguya sevk edildi. Bu çocuk sorunlu bir çocuk. Rehber öğretmenimiz çocuğun acilen psikoloğa gitmesi gerektiğini söylemiş. Çocuk götürülmemiş. Ebeveynlerin ihmali var. 5 tane silah çıktı evden. Ruhsatlı silahların nasıl saklanması gerektiğine dair düzenleme yapılması lazım. Ruhsatlı silahların evde belirli şartlarda saklanması lazım. Babanın güvenli bir yerde koruması gerekiyordu.

SOSYAL MEDYADA 15 YAŞ SINIRI

Meclis'te Aile Bakanlığımızın 15 yaşını doldurmamış için çocuklar yaptığı bir düzenleme var. Sosyal medya hesabı kullanmak isteyen kişi TC kimlik numarası ile girecek. e-Devlet'ten üzerinden doğrulama kodu alınacak ve bununla sosyal medyaya girilecek. 'Nick name'le de hesap kurulabilir ama TC vermeniz gerekecek. Katalog suçlar belli. Bunları oluşturduk. Bunlar o hesabın olduğu platforma iletilecek ve suç işlendiyse bilgiler istenecek.

"SÜRESİZ NAFAKA KONUSU OLMAMALI"

Nafaka konusunda düzenleme yapmayı düşünüyoruz. Geniş katılım olmalı. Hassasiyet gerektiren bir konu. Süresiz nafaka konusu olmamalı. Şuanda çalışıyoruz. Fikir teatisi ediyoruz ama olgunlaşmadı.

FETÖ İLE MÜCADELE

FETÖ ve diğer suçlular hakkında kırmızı bülten çıkarıyoruz ve iade talep ediyoruz. Suçluların iadesi anlaşması var. Bazı ülkeler buna uymuyor. Delilleri gönderiyoruz. Tekrar tekrar istiyoruz. Yeni delil ortaya çıkınca yine gönderip iadesini talep ediyoruz. Bu süreci de yakından takip ediyoruz.

"HAKİM VE SAVCILAR SUÇTAN MUAF DEĞİLDİR"

Ben uygulamadan geldim. Hakimlik ve savcılık psikolojisini iyi biliyorum. 27 bin 500 civarında savcı ve hakimimiz var. Zamanında karar vermek için çalışıyor. Bir de çalışmayan hakim ve savcılarımız var. HSK olarak bir suça bulaşmış hakim ve savcı varsa bunun arkasında durmuyoruz. Hakim ve savcılık büyük bir teşkilat. Burada çürük elmalar olabilir. 2022-2026 yılları arasında 2 bin 322 hakim ve savcı hakkında işlem yapıldı. Hakim ve savcılar suçtan muaf değildir.

12. YARGI PAKETİ

İnfaz düzenlemesi 11. yargı paketinde yapılmıştı. Bununla ilgili bir çalışma yapıyoruz ama 12. yargı paketinde olup olmayacağını ve Meclis'ten geçip geçmeyeceğini bilmiyorum. 12. yargı paketinde başka önceliklerimiz var.